De Slag om de Grebbeberg en Betuwestelling in mei 1940
Vergroot lettergrootte Print deze pagina

De Overlevers

Auteur: Aad Nekeman

Klik hier voor een uitvergroting

2006 - Jules Schelvis (1921), een joodse Amsterdammer, overleefde acht concentratie- en vernietigingskampen. Nu leidt hij er Duitsers van de nieuwe generaties rond: ze willen alles weten van de misdaden van hun ouders en grootouders.

Robert Fullmer (geboren Heinz Lepkowski, 1927), een Oost-Pruis, moest vluchten voor de opmars van het wrekende Rode Leger. Hij werd geadopteerd door een eenvoudig Amerikaans gezin. Namens het State Department raakte hij betrokken bij ontwikkelingsprojecten over de hele wereld.

Geslagen maar niet verslagen en met taaie onverzettelijkheid maakten beide mannen carrière. Nooit echter zullen ze loskomen van die dramatische fase in hun leven.

Robert Fullmer is de broer van de Duitse vlieger/marconist - Bordfunker - Friedrich Foellmer die in 1943 tijdens een luchtgevecht met zijn jachtvliegtuig bij Tiel neerstortte. Pas in 1989 werd het wrak vanuit de diepe klei omhooggehaald, samen met de resten van de nooit geborgen Foellmer en de piloot Fritz Hahn. Een absurde nawee van de oorlog. Met een zoektocht naar leven en wereld van deze vliegers begint dit documentaire boek.

De Tielse journalist Aad Nekeman is, geboren in 1947, een babyboomer - hij behoorde tot de geboortegolf van na de Tweede Wereldoorlog. De volwassenen bedolven hem onder hun oorlogsverhalen. Maar zijn kinderverstand wist er geen raad mee. Misschien dat dat bij hem leidde tot een fascinatie voor dat toppunt van destructie. Hij zoekt naar antwoorden maar weet tegelijkertijd die niet te zullen vinden. De vriendschap met de door de oorlog getekende Jules Schelvis en Robert Fullmer zal belangrijk voor hem worden. Aad Nekeman heeft o.a. via de regionale kranten en deze website veel aandacht geschonken aan de verdwenen Poolse krijgsgevangenen in mei 1940, een mysterie dat tot op heden nog niet is opgelost.

Achtergrondinformatie
Florian Ross (55) uit Kassel, Duitsland, heeft de eerste Rachel Borzykowskipenning gekregen. Die onderscheiding is ingesteld door Jules Schelvis die de concentratiekampen van de Duitsers overleefde. Amsterdammer Schelvis woonde van 1966 tot 2003 in Tricht. Hij schreef de boeken 'Binnen de poorten' en 'Vernietigingskamp Sobibor'. De penning is vernoemd naar de eerste vrouw van Schelvis die in 1943 op 20-jarige leeftijd in Sobibor vermoord werd.

Schelvis vierde zaterdag 11 februari in Amsterdam zijn 85ste verjaardag, samen met familie en relaties. Florian Ross is een belangrijke sponsor van de Duitse organisatie Bildungswerk Stanislaw Hantz, die lezingen over de holocaust organiseert en studiereizen naar de vroegere kampen. Schelvis houdt sinds 1998 voor Bildungswerk lezingen in Duitsland en is soms ook gids van de excursies.

In Amsterdam ook reikte Aad Nekeman het eerste exemplaar van zijn boek 'De Overlevers' aan Jules Schelvis uit. Daarin wordt diens leven beschreven en dat van Robert Fullmer, een Duitser die op jonge leeftijd voor het in 1945 oprukkende Russische leger moest vluchten. De halfbroer van Fullmer stortte in 1943 met zijn vliegtuig tussen Tíel en Ommeren neer. Het vliegtuig - en de menselijke resten - werd pas in 1989 opgegraven. Nekeman schreef over beide onderwerpen eerder in Dagblad Rivierenland.

Het werk (464 pagina's) wordt uitgegeven door KroniKeur te Tiel. ISBN nr: 90-803998-3-3. De door de uitgeverij vastgestelde prijs is € 25,00 voor de paperback uitgave (formaat: 15 cm x 24 cm).