Discussiegroep

Onderwerp: op zoek naar info over L. Wagenbuur (16e R.I.)

» Dit onderwerp is gesloten
Totaal berichten: 5
2.261 keer gelezen
11 reacties
Categorie: Gezocht...
Mijn opa was ook op de Grebbeberg. De familie weet daar bijna niets van omdat hij vrijwel nooit wat heeft willen vertellen, zoals zo velen. Hij is al overleden in 1963. Ik wil nu toch nog proberen zoveel mogelijk te reconstrueren. In zijn Oorlogszakboekje (in mijn bezit) staat het volgende: Louis Jacobus Fredericus Wagenbuur; geb. 18-12-1906, 16e regiment infanterie, rang: g.d., lichting: 1926, Reg. I No. 141.
Mijn vader heeft altijd begrepen dat zijn vader op de Grebbeberg "iets deed met verbindingen". Van mijn oma (ook inmiddels overleden) weet ik dat hij in "een klein groepje" gevangen is genomen en uiteindelijk naar Neubrandenburg is gebracht. Daarvandaan heeft hij mijn oma een (ongedateerde) brief geschreven waarop als afzender staat: Kriegsgefangenenpost, Stalag IIA. Gefangenennummer: 31906. (Die brief heb ik ook).
Uit het stappenplan begrijp ik dat vooral het weten van onderdeel en rang belangrijk is. Dat heb ik dus uit zijn Oorlogszakboekje, maar hoe nu verder? Moet ik toch nog eerst naar DARIC? (Geeft DARIC bijvoorbeeld ook gegevens over hoelang iemand krijgsgevangen is geweest? En is daar mogelijk ook ergens een archief van, in Duitsland bijvoorbeeld?) Ik zou best graag zelf archieven bezoeken, maar ik weet nu nog niet zo goed welk archief nuttig zou kunnen zijn. Misschien kan iemand mij aan de hand van het bovenstaande met tips op weg helpen?
» Dit bericht is geplaatst op 6 december 2004 23:36
(redactie)
Totaal berichten: 2.195
Allereerst lijkt het mij niet zo te zijn dat uw opa op de GrebbeBERG is geweest. Als 16 RI ( behorend bij het IVe LK ) inderdaad zijn regiment was, was hij gelegerd iets ten Zuiden van Amersfoort, dus wel in de GrebbeLINIE. Berg en Linie worden nogal eens met elkaar verward. De GrebbeBERG was uitsluitend het zuidelijkste puntje van de GrebbeLINIE.
Of contact opnemen met DARIC in dit geval iets bijdraagt, betwijfel ik. Veel meer dan het regiment komt er meestal niet uit en dat is in dit geval dus al bekend.
Om meer aan de weet te komen hebben we ook nog bataljon, compagnie enz. nodig. De rang, die u opgeeft helpt ook niet verder, omdat er nu eenmaal geen lijsten bestaan van dienstplichtige soldaten en onderofficieren. Wat wel zou helpen is de naam van een officier, dan hebben het betreffende onderdeel zo te pakken.Vervolgens zou je verslagen kunnen opvragen bij het IMG in Den Haag.
Dit is typisch zo'n geval waarbij je afhankelijk bent van toevallige vondsten of informatie.Misschien schiet u nog iets te binnen, waar we verder mee kunnen.
Voorlopig kan ik hoogstens een klein overzicht van de wederwaardigheden van 16 RI voor u maken ( als u dat wilt ).
Veel zal dat niet zijn, want het IVe Lk heeft maar een klein aandeel in de strijd tijdens de meidagen gehad.
» Deze reactie is geplaatst op 7 december 2004 00:30
Totaal berichten: 5
Bedankt voor de snelle reactie!

Nu begrijp ik waarom er haast niks voorkomt over het 16e RI op deze website. Een naam van een officier dat gaat niet meer lukken. Mijn grootvader is al 41 jaar dood en had al weinig verteld. Er is niemand van zijn generatie meer in leven in onze familie die dat zou kunnen weten en ik heb hem zelf nooit gekend.

Ik weet alleen van mijn oma dat hij haar 's nachts wakker hield door zijn nachtmerries, dus ook op de Grebbelinie moet het dan toch wel erg geweest zijn.

Als u inderdaad dat overzichtje zou willen maken, daar zou ik heel blij mee zijn. Elk puzzelstukje helpt misschien om weer iets verder te komen.
» Deze reactie is geplaatst op 7 december 2004 00:48
Totaal berichten: 3
Ik herinner me dat Ben Benneker, een van onze vaste bezoekers, enige tijd geleden bij een zoekactie naar een familielid gegevens uit Duitsland heeft opgevraagd en gekregen.
Een e-mailadres heb ik op dit moment niet, maar misschien meldt hij zich of heeft een van mijn " collega's " het.
» Deze reactie is geplaatst op 7 december 2004 00:51
(redactie)
Totaal berichten: 2.195
Ik zie dat u intussen al weer geantwoord heeft.
In de regio - Amersfoort is overigens toch wel strijd geleverd door de voorposten o.a bij Aschat.
Ik zal er een dezer dagen naar kijken.
» Deze reactie is geplaatst op 7 december 2004 00:56
(redactie)
Totaal berichten: 2.195
Die nachtmerries, waarover uw oma sprak, kunnen natuurlijk heel goed te maken hebben gehad met traumatische ervaringen, die uw opa in de meidagen heeft gehad.
Van 16 RI hebben het 1e bataljon en het grootste deel van het 2e (een onderdeel stond in de voorpostenstrook bij Stoutenburg ) in de z.g Hoofdweerstandstrook, zoals gezegd meteen zuid van Amersfoort, gestaan en zijn daar niet rechtstreeks aangevallen.
Een compagnie van het 3e bataljon stond in de voorpostenstrook bij Asschat en heeft op 11 en 12 mei gevechtsberoering gehad met vooruitgeschoven Duitse onderdelen. Daarbij is overigens geen Nederlands slachtoffer gevallen. Wat natuurlijk niet wil zeggen dat het gebeuren daarom geen sporen nagelaten zou kunnen hebben.
Voor het hele regiment, voor zover dat in de Grebbelinie stond opgesteld ( zie volgend punt ) was het aantal dodelijke slachtoffers een (1).

Interessant is dat de resterende onderdelen ( 2 compagnieen tirailleurs en de MC ) van dat 3e bataljon op 10 mei zijn verplaatst naar Zuid-Holland en vervolgens zijn ingezet bij de gevechten rond Den Haag.Daarbij is een korporaal gesneuveld. In theorie zou uw opa daarbij geweest kunnen zijn. Ik wil deze inzet wel nader uitzoeken.

Als we er van uit kunnen gaan dat uw opa een harde ervaring heeft gehad,denk ik toch allereerst aan het 3e bataljon ( III - 16 RI ).

Onduidelijk is wat mij betreft nog de gevangenname door de Duitsers en het wegvoeren in krijgsgevangenschap naar Duitsland.
Het IVe LK ( inclusief het grootste deel van 16 RI ) is in de avond/nacht van 13 mei teruggegaan op de Nieuwe Hollandse Waterlinie.
16 RI kwam daarbij terecht in de regio - Utrecht.
Natuurlijk heeft ook het IVe LK op 14 gecapituleerd, maar dit LK is zeker niet massaal naar Duitsland verplaatst.Weliswaar zijn er duizenden krijgsgevangenen naar Duitsland weggevoerd, maar dat waren in de meeste gevallen militairen, die tijdens de strijd gevangen zijn genomen en niet na de capitulatie.

Ik heb ook nog gekeken naar eventuele kleine groepjes van het 4e LK, die door de Duitsers op 11, 12 en 13 mei krijgsgevangen zijn gemaakt. Ik heb alleen een geval kunnen vinden van 21 RI, niet van 16 RI.
Dit blijft voorlopig dus nog in nevelen gehuld.
» Deze reactie is geplaatst op 7 december 2004 11:53
(redactie)
Totaal berichten: 2.195
Wat betreft de duur van die krijgsgevangenschap in 1940: na ongeveer 6 weken zijn de krijgsgevangenen naar Nederland teruggekeerd omdat Hitler een vriendelijk gebaar wilde maken tegenover de " stam- verwante " Nederlanders ( in het kader van de z.g " fluwelen aanpak "
die aanvankelijk werd gevolgd om die Nederlanders gunstig te stemmen voor opname in zijn te vormen Germaanse Rijk ).
» Deze reactie is geplaatst op 7 december 2004 12:16
(redactie)
Totaal berichten: 2.195
Het kan wel eens heel anders liggen.
Uw opa is in 1926 opgekomen bij 16 RI.
Een van de z.g oorlogsregimenten van 16 RI ( gevormd uit oudere lichtingen van 16 RI ) was 29 RI.Uw opa was toen al zo'n 35 jaar oud.
2 bataljons van 29 RI hebben op 13 mei deelgenomen aan de tegenaanval bij Achterberg, even noord van de Grebbeberg.
Dat zou het punt van de latere nachtmerries en de gevangenname veel beter verklaren.
Ik geloof dat we nu in de buurt gaan komen.
» Deze reactie is geplaatst op 7 december 2004 14:08
Totaal berichten: 5
Precies... ik wilde dat net naar voren brengen. Hij was 33 jaar oud en dus wellicht niet meer bij de "gewone 16 RI" want de sfeer die u eerder schetse gaat wel erg afwijken van hetgeen ik aan details heb geschilderd gekregen. Daar was toch altijd sprake van "diverse maten" die om hem heen sneuvelden.
Omdat hij iets met verbindingen deed heeft mijn vader altijd gedacht dat zijn vader relatief eenzaam van versterking naar versterking moest om voor die verbindingen te zorgen, maar dat kan eigen invulling van mijn vader zijn.
Over de gevangenneming weet ik ook nog iets meer, maar dat kan ik absoluut niet op waarheid schatten. De Duitse soldaten zouden last hebben gehad van het groepje krijgsgevangenen (sprake is van 6 of 7 man) en ze hebben willen doden als oplossing. Op het laatste moment zou een Duitse officier dat verhinderd hebben.
Van Zuid-Holland gaan bij mij absoluut geen bellen rinkelen. Van "Achterberg" daarentegen wel, maar daar blijft het dan ook bij.

Bedankt nogmaals voor het speurwerk!
» Deze reactie is geplaatst op 7 december 2004 14:57
Totaal berichten: 5
Ik heb inmiddels een brief opgesteld voor DARIC, zodat we hopelijk kunnen achterhalen bij welk onderdeel mijn grootvader zat in mei 1940.
Dat dat waarschijnlijk niet "gewoon" het 16e R.I. is geweest geloof ik inderdaad. Ik heb inmiddels ook wat verslagen gelezen van het 29e en wat daaruit naar voren komt strookt veel meer met de weinige details die we weten.
Zodra ik meer precieze gegevens weet meld ik me weer. Maar ik heb begrepen dat dat best wel een tijdje kan duren.

Mocht iemand in de tussentijd nog een gouden tip hebben over waar je zou moeten zijn voor mogelijke informatie over de krijgsgevangentijd in Neu-Brandenburg, dan zou ik die uiteraard ook heel graag horen.

Hartelijk dank!
» Deze reactie is geplaatst op 8 december 2004 00:49
(redactie)
Totaal berichten: 1.338
Beste Marc,

Ik kreeg van Hajo jouw mail over het Bundesarchiv t.a.v. de kampen in Duitsland. Het is natuurlijk wel logisch dat daarvan weinig bewaard is gebleven. De Duitsers hadden er weinig baat bij hun kampadministratie en overige informatie aan de geallieerden te overhandigen.

Maar ik vraag me een beetje af wat je precies wilt weten. Er is niet zoveel bijzonders te melden over de krijgsgevangenkampen waar de Nederlanders 6-8 weken in zaten. Vrijwel alle krijgsgevangenen hebben uitgebreid verteld over deze korte periode. Het lange transport, de slechte hygiene ter plaatse, het magere dieet, de slechte behandeling van met name de Polen, maar ook de Belgen, Fransen en Engelsen. De Nederlanders kregen duidelijk een voorkeursbehandeling t.o. de andere naties.

Als je echt extra informatie wenst kun je je waarschijnlijk veel beter tot het NIOD wenden dan het Bundesarchiv. Zeker na de laatste e-mail waarin ze al zeggen vrijwel niets te hebben. Ik denk dat het NIOD deze informatie veel gedetailleerder heeft geinventariseerd en ze zitten om de hoek ... in Amsterdam. Beter dan Freiburg in Beieren denk ik.
» Deze reactie is geplaatst op 8 december 2004 14:13
Totaal berichten: 5
Wat ik verwacht? Helemaal niets, maar ik zou het al prachtig vinden om gewoon in een lijst zijn naam terug te vinden en liefst begin en einddatum van de gevangenschap. Het is inderdaad logisch dat er vrijwel niets meer is daar ben ik het helemaal mee eens. Het kamp lag ook nog in de latere sovjet-sector die de DDR werd. Maar juist daarom is het aardig te zoeken of er niet ergens tóch wat te vinden is, al is het maar zo'n lijst. Hoe moeilijker de zoektocht, hoe groter de voldoening als je toch wat vindt. Ik had vanmorgen gewoon in Google "Stalag IIA" ingetypt en toen kwam ik die vermelding op de site van het Bundesarchiv tegen. Het gaat hier tenslotte om een Duits kamp en waarom dan niet (ook) Duitse bronnen geraadpleegd? Maar ik had geen contact met ze opgenomen hoor, dit stond gewoon op de website. Ik wil ook best meer over zo'n kamp zelf weten: waar lag het precies, hoeveel mensen zaten er en hoe was dat allemaal geregeld? Die interesse gaat al verder dan alleen maar de gegevens van mijn grootvader.
» Deze reactie is geplaatst op 8 december 2004 19:23
» Dit onderwerp is gesloten
2554