Verslag van reserve-eerste luitenant Jhr.Mr. B.W.F. van Riemsdijk
afschrift
Jhr. Mr. B.W.F. van Riemsdijk.
Commandant 1e Peloton - 6-4 R.H.
adres: Grenslaan 5, Bentveld.
Bentveld, 22-2-1941
In antwoord op Uw schrijven van 3 Februari Regelingsbureau Landmacht, afd. Ic nr. 1340, kan ik U Hoogedelgestrenge het volgende mededeelen.
a. Mijn ondercommandanten waren de wachtmeesters Hakof, Elenbaas, Mellis. Hunne adressen zijn mij niet bekend.
b. Schriftelijke opdrachten heb ik niet ontvangen. De voornaamste mondelinge opdrachten en hare uitvoering zijn geweest:
Vrijdag 10 Mei 4.15 uur in opdracht van Eskadronscommandant de reeds voorbereide vernielingen bij Roekel aan te brengen.
Pl.m. 11.00 uur. Terug op Lunteren met de andere Pelotons.
Pl.m. 16.30 uur. Ter hoogte van Zuivelfabriek vt.33-51 tezamen met de andere Pelotons terugtocht dekken van 6 R.H., dat langs de Rijkswegen op de Klomp zou terugtrekken. Hierna is het Eskadron gereden naar Leersum.
Zaterdag 11 Mei pl.m. 13.30 uur.
Op bevel van Eskadronscommandant Peloton verzamelen en het Eskadron brengen naar de Klomp, van waaruit een verkenning moest plaats vinden van Ede en naaste omgeving. In Veenendaal commando weer overgedragen aan mijn Eskadronscommandant. Vervolgens met mijn Eskadronscommandant contact gezocht met de Commandant van een der Voorbataljons (Majoor Klaassen). Deze deelde ons mede, dat Ede bezet was. Mijn Eskadronscommandant kreeg telefonisch contact met de autoriteiten te Ede. Hieruit bleek ons, dat Ede bezet was door vij. (Pantserwagens, Lichte troepen en Infanterie). Kreeg vervolgens opdracht mijn Peloton gereed te maken voor het verrichten van de bovenbedoelde verkenning, waartoe alle overbodige bagage van de wielen werd weggenomen. Hiermede juist gereed gekomen bevel van mijn Eskadronscommandant ontvangen weer op te pakken en het Eskadron terug te brengen naar Leersum.
Even voor de Amerongsche Berg op verzoek van artilleristen (waarbij onderofficieren, geen officieren) afgestegen ter verleening van assistentie bij de opsporing van parachutisten. Er werden geen aangetroffen; mijn stellige indruk was dat hier geen parachutisten waren. Op de Amerongsche Berg vuur ontvangen uit een vliegtuig. Geen verliezen of gewonden. Te Leersum tot legering overgegaan.
Zondag 12 Mei pl.m. 1.00 uur.
Op bevel van Eskadronscommandant Peloton verzameld om te melden bij Commandant 4 R.H. bij Hotel, Donderberg. Aldaar aangekomen van Commandant 4 R.H. bevel ontvangen zorg te dragen voor beveiliging van de onmiddellijke omgeving commandopost en taak overnemen van ons 3e Peloton, dat een andere opdracht had gekregen.
Overval van parachutisten werd geducht. In de naaste omgeving werden geregeld schoten gehoord. Mijn Peloton heeft niet tot het afgeven van vuur behoeven over te gaan.
Bij de ochtendschemering bevel gekregen van Commandant 4 R.H. om de bewaking van de geïnterneerden in Kasteel Broekhuizen over te nemen van aldaar liggende infanterie. In den loop van de Zondagmorgen bevel ontvangen deze geïnterneerden per bus of vrachtwagen over te brengen naar Wijk bij Duurstede. Dit is vervolgens onder mijn persoonlijke leiding onder bewaking van een 10-tal manschappen in 2 autobussen van de Utrechtsche Buurtspoorweg Maatschappij geschied. Geen bijzonderheden.
Pl.m. 15.20 uur In opdracht van Eskadronscommandant Peloton verzamelen voor opmarsch naar Rhenen. Bij kilometerpaal 105 [het] 3e Peloton afgelost als voorpeloton. Vervolgens doorgemarcheerd tot boerderij West van Laareind. Mijn Peloton - zoowel als de anderen - ontvingen aldaar vuur. Lichtspoormunitie werd waargenomen in onze directe nabijheid. Rechts van ons boven de Laarsche Berg een 10-tal manschappen op afstand van pl.m. 800 meter zien springen in een loopgraaf. Ik meende het Nederlandsche uniform te herkennen. Van dezelfde zijde bleef het Eskadron echter vuur ontvangen. Geen verliezen. Vervolgens op bevel van Eskadronscommandant teruggereden naar Berg en Dal. Sectie Infanterie gepasseerd onder commando van een luitenant of vaandrig, welke zich ingroef ten Oosten van spoorlijn.
Maandag 13 Mei pl.m. 1.30 uur.
Bevel ontvangen van Eskadronscommandant via Remmerden naar Rhenen te gaan. Opnamestelling ingenomen langs Rijksstraatweg bij Westelijke uitgang van Rhenen (geheel eskadron).
Pl.m. 4.00 uur opdracht ontvangen stelling te nemen ter hoogte van Vreewijk, vormde [het] rechter Peloton. Een groep gebracht in de nabijheid van spoorwegovergang kilometerpaal 25, alwaar ik aantrof een Majoor + luitenant, volgens zijn zeggen Commandant rechtervoorbataljon, dat met 3 andere bataljons een tegenaanval zou uitvoeren in Zuidelijke richting op de Laarberg. Bedoelde Majoor medegedeeld, dat hij zich bij een andere spoorwegovergang bevond, dan hij veronderstelde. Deze Majoor heeft zich vervolgens verwijderd. In het voorterrein heb ik geen manschappen van een dezer Bataljons kunnen onderscheiden.
Pl.m. 8.00 uur. Na opgenomen contact met 4 R.H. en in overleg met mijn Eskadronscommandant mijn Peloton teruggebracht naar Westelijke uitgang van Rhenen langs de Rijksstraatweg, met opdracht langs dezen weg een eventueele terugtocht van 4 R.H. te dekken. Artillerievuur nam in hevigheid toe, zoowel in Rhenen, alsook in mijn onmiddellijke nabijheid. Terugtrekkende gedemoraliseerde afdeelingen (kleine) infanterie (10-15 man) passeerden mij, ik wist deze menschen te doen halt houden. Het aantal nam echter gestadig toe, waarbij ook officieren. Uit uitlatingen van officieren en onderofficieren kreeg ik de indruk, dat Rhenen ontruimd werd. Officieren en onderofficieren hadden deze troepen niet meer in de hand. Verzamelde mijn Peloton om weer Rhenen in te trekken, teneinde contact te krijgen met mijn Eskadronscommandant c.q. Commandant 4 R.H. Trachtte nog vrijwilligers uit de honderden toen bij de Westelijke uitgang van Rhenen bevindende manschappen mede te krijgen, maar zonder resultaat. Bij mijn opmarsch terug naar Rhenen ben ik eenige manschappen van mijn Peloton kwijtgeraakt. Trof mijn Eskadronscommandant met de andere 3 Pelotons aan op de Beukenlaan in Rhenen. Nam aldaar tevens een stelling in. Artillerievuur nam steeds in hevigheid toe.
Pl.m. 14.00 uur Peloton verzameld en onder commando van Eskadronscommandant teruggereden naar driesprong kunstweg - kilometerpaal 104,6 - kunstweg Elst-Rhenen.
Pl.m. 15.30 uur Order van Eskadronscommandant Eskadron te brengen naar driesprong kunstweg Zuid van Prattenburg. Aldaar aangekomen van Eskadronscommandant vak toegewezen gekregen voor mijn Peloton, waarin moest worden stelling genomen en tot den laatsten man moest worden standgehouden.
Pl.m. 18.30 uur Order van Eskadronscommandant ons Eskadron weer te verzamelen en terug te rijden naar kunstweg Elst-Rhenen.
Vervolgens in opdracht van Eskadronscommandant stelling ingenomen en weg afgesloten op driesprong kunstweg Elst-Rhenen en Veenendaal-Elst. 2 Pelotons houden rust en 2 Pelotons, waaronder het mijne, piket. Moreel was goed, maar zeer vermoeid.
Infanterie-eenheden gehavend, maar weer in de hand, hadden zich toen langs kunstweg Elst-Leersum Westwaarts begeven.
Pl.m. 23.30 uur Opdracht ontvangen van Eskadronscommandant Eskadron te verzamelen voor terugmarsch naar Leersum. Het Eskadron vertrok pl.m. middernacht onder commando van Eskadronscommandant.
Dinsdag 14 Mei pl.m. 2.00 uur.
In Leersum tot legering overgegaan, manschappen waren toen bijkans uitgeput.
Dinsdag 14 Mei. Ik veronderstelde dat Hotel Donderberg, waartegenover het Eskadron gelegen was, de commandopost 4 R.H. was. Dit was echter niet het geval zooals later bleek. Ik legde mij aldaar ter ruste. Toen ik mij pl.m. 6.00 uur naar buiten spoedde op het hooren van geweervuur werd ik onmiddellijk in het been getroffen.
Duitsche stoottroepen op motoren ontwapenden mij. Bij het leggen van het eerste verband door de Duitsche geneeskundige dienst heb ik onmiddellijk achter die stoottroepen zien optrekken formaties Infanterie, Pantserwagens en Cavalerie. Pl.m. 7.00 uur werd voorts een compagnie waarbij een kapitein benevens enkele kleinere afdeelingen gevankelijk onder bewaking van enkele Duitschers voorbij Hotel Donderberg weggevoerd.
In het vertrouwen U door dezen naar Uw genoegen te hebben gerapporteerd, teeken ik!
Jhr. Mr. B.W.F. van Riemsdijk.
Reserve 1e Luitenant der Huzaren.
(get.) Van Riemsdijk.
Aan:
Den Luitenant-Kolonel van den Generalen Staf
V.E. Nierstrasz.
|
